Çin, dünyanın en büyük elektrikli araç (EV) pazarı yanı sıra; aynı zamanda küresel batarya tedarik zincirinin de merkez üssü konumunda. Açıklanan pazar payı verileri, Çin’de faaliyet gösteren batarya üreticilerinin sektördeki güç dengelerini ve küresel otomotiv endüstrisine etkilerini net biçimde ortaya koyuyor.
CATL ve BYD Açık Ara Önde
2025 verilerine göre Çin elektrikli araç batarya pazarında liderlik, iki büyük oyuncunun elinde toplanmış durumda. CATL, yaklaşık %45’lik pazar payıyla liderliğini sürdürürken, BYD ise %25 seviyesindeki payıyla ikinci sırada yer alıyor.
Bu iki şirket birlikte, Çin EV batarya pazarının yaklaşık %70’ini kontrol ediyor. Bu yoğunlaşma, hem maliyet avantajı hem de teknoloji geliştirme hızı açısından rakipler üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor.
Orta Ölçekli Üreticiler: CALB ve Gotion’un Yükselişi
Pazarın ikinci halkasında ise hızla büyüyen orta ölçekli üreticiler bulunuyor. CALB yaklaşık %7, Gotion High-Tech ise %5 civarındaki paylarıyla dikkat çekiyor.
Bu şirketler, özellikle yerli otomobil üreticileriyle kurdukları uzun vadeli tedarik anlaşmaları sayesinde pazardaki konumlarını güçlendiriyor.
Yoğun Rekabetin Olduğu Üçüncü Grup
Çin EV batarya pazarında Eve Energy, Sunwoda, Svolt Energy ve Rept Battero Energy gibi üreticiler, %2–4 aralığında değişen paylarla rekabet ediyor. Bu gruptaki şirketler, maliyet optimizasyonu ve niş müşteri odaklı çözümlerle pazarda tutunmayı hedefliyor.
Küresel Oyuncular Çin’de Daha Sınırlı
Dikkat çeken bir diğer unsur ise küresel batarya devlerinin Çin iç pazarındaki görece sınırlı payı. LG Energy Solution, Çin pazarında %2’nin altında bir paya sahip. Bu durum, Çin’in yerli üreticiler lehine şekillenen güçlü ekosistemini gözler önüne seriyor.
Çin EV Batarya Pazarında Diğer Oyuncular (2025)
Pazarın daha küçük paylara sahip üreticileri arasında Yinpai Battery, Cornex, Yuanhang Genlead, Zenergy ve Do-Fluoride gibi şirketler yer alıyor. Bu firmaların her biri %1’in altında paylara sahip olsa da, teknoloji lisansları ve bölgesel tedarik anlaşmalarıyla varlıklarını sürdürüyor.
Neden Önemli?
2025 verileri, Çin elektrikli araç batarya pazarında yüksek yoğunlaşma ve yerli üretici hakimiyetinin netleştiğini gösteriyor. Bu tablo:
- Küresel otomobil markalarının Çinli batarya üreticilerine bağımlılığını artırıyor
- Batarya maliyetleri ve teknoloji standartlarının büyük ölçüde Çin merkezli şekillenmesine yol açıyor
- Avrupa ve ABD merkezli üreticiler için stratejik tedarik risklerini gündeme getiriyor
Çin batarya hakimiyeti Avrupa’yı nasıl etkiliyor?
Çin’de 2025 EV batarya pazar payı tablosu, Avrupa’yı “marka rekabeti”nden çok sanayi politikası ve tedarik zinciri düzeyinde etkiliyor. Çünkü Çin’de pazar iki büyük oyuncu etrafında yoğunlaşmış durumda: CATL %43,42, BYD %21,58; ilk 5’te CALB %6,98, Gotion %5,65, EVE Energy %4,11 geliyor.
1) Avrupa için birinci etki: maliyet ve teknoloji standardı “Çin referanslı” hale geliyor
Çin’deki ölçek (2025’te batarya kurulumlarının artışı ve LFP’nin yüksek payı gibi göstergeler) maliyeti aşağı çekerken, Avrupa’daki hücre üreticileri aynı maliyet eğrisine girmekte zorlanıyor.
Sonuç: Avrupa’daki OEM’ler (otomobil üreticileri) bataryada fiyat/tedarik baskısı yaşadığında, Çinli hücre üreticileriyle anlaşma ya da Avrupa’da Çinli yatırım formülü daha “rasyonel” görünmeye başlıyor. Bruegel’in derlediği yatırım örnekleri (ör. CATL’nin Macaristan yatırımı, BYD’nin Avrupa genişleme planları) bu eğilimi destekliyor.
2) İkinci etki: “de-risking” söylemi var, ama ham madde/işleme bağımlılığı sürüyor
Avrupa bataryada sadece hücreyi değil, kritik minerallerin işlenmesini de yönetmek zorunda. Reuters’ın yakın tarihli analizleri, Avrupa’nın kritik minerallerde (özellikle işleme kapasitesinde) Çin’e bağımlılığının sürdüğünü vurguluyor. Bu, bataryada “yerelleştirme” yapılsa bile girdi tarafında kırılganlık demek.
3) Üçüncü etki: ticaret politikası bataryayı dolaylı biçimde şekillendiriyor
AB, Çin’den ithal BEV’lere yönelik anti-sübvansiyon soruşturması sonrası kesin (definitive) ek vergiler uyguladı; şimdi de minimum fiyat mekanizması gibi yollarla tartışma sürüyor. Bu başlık doğrudan araç ithalatını hedeflese de, pratikte batarya tedarik stratejilerini etkiliyor:
OEM’ler “ithalat mı, Avrupa’da montaj/üretim mi?” kararını yeniden hesaplıyor.
Çinli markalar için “Avrupa’da üretim” seçeneği güçlenince, batarya üretiminin de Avrupa’ya gelmesi daha olası hale geliyor (BYD’nin Avrupa’da batarya tesisi ihtiyacını dile getirmesi gibi).
4) Dördüncü etki: AB Batarya Regülasyonu, Avrupa’yı “izlenebilirlik”te öne çıkarabilir
AB Batarya Regülasyonu, karbon ayak izi beyanı, sürdürülebilirlik ve ilerleyen aşamalarda dijital batarya pasaportu gibi yükümlülükler getiriyor. Bu, Çinli tedarikçilerin AB pazarında kalması için uyum maliyetini artırırken, Avrupa’nın “standart koyucu” gücünü artırabilir.
Ancak kritik nokta şu: Standart koymak, üretim ölçeği yaratmıyorsa tek başına yeterli değil (Avrupa’daki gigafactory yarışına dair riskler ve talep görünümü tartışmaları).
5) Beşinci etki: Avrupa’daki batarya sanayii iki yola ayrılıyor
Bu pazar yoğunlaşması Avrupa’da iki “gerçekçi” rota üretiyor:
- Avrupa içi kapasiteyi büyütme (yüksek sermaye, talep belirsizliği, enerji maliyetleri, izin süreçleri gibi risklerle)
- Çinli üreticilerle Avrupa’da ortaklık/yerelleşme (daha hızlı ölçek, daha rekabetçi maliyet; fakat stratejik bağımlılık tartışması)
Bruegel’in değerlendirmeleri, Avrupa’daki yatırımların önemli kısmının Çin bağlantılı olabildiğini gösteriyor; bu da “sanayi egemenliği” tartışmasını büyütüyor.